Yazı Detayı
25 Mart 2020 - Çarşamba 09:07
 
Dünya bir daha eskisi gibi olmayacaktır.
Emir OSMAN
 
 

LONDRA- 2010 yılında World Finance dergisinde çıkan bir yazıda bir yatırım ve danışmanlık firmasına göre çıkabilecek ve hayatı ve ekonomiyi çok şiddetli bir şekilde etkileyecek riskler sıralandı. Çıkma olasılığına ve büyüklüğüne göre sıralanan on beş büyük risk veya senaryo üç sınıfa bölündü; ekonomik, finansal ve politik. On beşinci sırada ‘’ Öldürücü Pandemik’’ olarak bulaşıcı virüs veya bakteri enfeksiyonları yer aldı… 

Öldürücü Pandemik olarak bulaşıcı virüs veya bakteri enfeksiyonlar bütün ülkelerin ve iş dünyasının korkulu rüyasıdır.

Ekonomik küreselleşme (globalisation) halk sağlığına çok risklerle yansıyan bir gelişmedir, son kırk yılda. Teknolojinin ve iletişimin getirdiği yenilikler dünyayı küçültmüş ve seyahat ve ticaretle ülkeleri birbirine bağımlı hale getirmiştir. Fakat, aynı zamanda sağlığa ve ekonomik sisteme olan riskleri de çoğaltmış ve ulus devletlerin sağlık yönetimini ve politikalarını büyük derecede etkisizleştirmiştir.

Ukrayna’da 1986 yılında Çernobil Faciası diye bilinen nükleer kaza birçok ülkeyi etkilemesine rağmen etkilenen ülkelerin eli kolu bağlı kalmıştır. Radyasyon bulutları Doğu ve Batı Avrupa’nın birçok ülkesine çok büyük ekonomik ve sağlık problemleri vermişti… 

İnsan sağlığına ve yaşam biçimine çok büyük etkileri ve zararları olan diğer doğal ve insan yapısı risklere terörizm, iklim değişikliği, depremler, kasırgalar ve dünyaya çok kolaylıkla yayılabilen salgın ve öldürücü virüs ve bakterial enfeksiyonları ekleyebiliriz.

Küresel riskler çoğaldıkça ve ulus devletlerin kapasiteleri azaldıkça global organizasyonların bu gibi risklerle başa çıkma politikalarına daha çok ihtiyaç doğuyor. Avrupa Birliği (AB) ve Dünya Sağlık Örgütü (WHO) küresel risklerle ilgili programlar yapsa da bazı ulus devletler, sağlık sistemlerini ve politikalarını egemenlik kaybetmeme kaygısıyla bu örgütlerle işbirliğine girmek istememektedir.

Kamu sağlığı çok önemli olduğu için gelişmiş ülkelerde ve bilhassa AB’de politikanın ve ekonomi yönetiminin en önemli sektörlerinden biridir. İngiltere’de sağlık hizmetler bütçesi £175 milyar ile Sosyal Hizmetler bütçesinden sonra ikinci büyük bütçedir. Sağlık hizmetleri içerisinde değişik görevleri olan birçok branş vardır. Health Protection Agency (HPA) – Sağlık Koruma Ajansı – bunlardan bir tanesidir ve görevlerinin içerisinde şunlar vardır:

Devleti Kamu sağlığını koruma politikalarında ve programlarında bilgilendirir
Ulusal Sağlık Hizmetleri (NHS) ve diğer branşlara halkı salgın ve bulaşıcı hastalıklardan,  zehirlenmelerden, kimyasal ve radyasyon kazalarından korumada destek verir
Acil vakalarda sağlığın korunması için hızlı bir şekilde önlem faaliyetlerini artırır.

HPA 2005 yılında National Institute of Radiological Protection Board ve 2009 yılında National Institute of Biological Standards and Control ile birleşip İngiltere çapında 3000 elemanıyla her türlü acil durumu kapsayan bir kapasiteyle hizmet vermektedir. Kurumun en önemli amaçlarından bir tanesi acil durumlara anında müdahale için plan ve program yapmaktır. Öldürücü Pandemik veya bulaşıcı ve salgın hastalıklara her zaman için hazırlıklı olmak ve olay büyümeden müdahale etmektir. 2002 yılında İngiltere için bulaşıcı ve salgın hastalıklar stratejisini hazırlamıştır. Bu strateji bulaşıcı hastalığın büyüklüğünü ve yapısının riskini belirler ve salgın hastalık için atılacak adımları önceliğine göre sıralar. Bunu var olan ve gelecekte de olabilecek riskler açısından ele alır. Bunları yapmak için Belediyeler seviyesinde sağlık koruma hizmetleri, güçlendirilmiş ve genişletilmiş gözetme sistemi, mikrobiyoloji laboratuvarlarını rasyonel hale getirme, yeni aşı üretme ve geliştirme programı ve kasten biyolojik, kimyasal ve radyoaktif saldırılara karşı hareket planları yapmaktır.

2009 yılında H1N1 veya Swine Flu (Domuz Gribi) diye bilinen bulaşıcı enfeksiyon Meksika’dan sonra İngiltere’de de görüldü. WHO, Haziran 2009 da bu hastalığı global pandemik olarak en yüksek derecesi 6 ile belirledi. İngiltere’nin sağlık hizmetleri böyle bir pandemik olayına çok iyi hazırlanmıştı. 2006 yılında beş yıllık bir uluslararası hükümetler pandemik hazırlık stratejisinden sonra ve Swine Flu Pandemik hastalığı başlamadan önce, WHO İngiltere’nin planlarını dünyanın en iyi planları arasında buldu. Sağlık Bakanlığı  2006 yılında salgın enfeksiyona karşı koyma stratejisi çerçevesinde NHS’e bir direktör atadı . 

The Scientific Pandemik Influenza Advisory Committee (SPI) – Bilimsel Grip Enfeksiyonu Danışmanlık Komitesi – de hükümete hastalığın bilimsel yönleri hakkında yardımcı oldu.

2009 -2010 arası bir National Pandemik Flu Service (Ulusal Pandemik Grip Hizmeti) görev yaparak telefon ve internet üzerinden teşhis koyarak insanlara gereken tedaviyi uyguladı ve mahalli seviyede çalışan doktorların yükünü azaltarak hastalığı kontrol altına aldı. Aynı hizmet yeniden yedi gün içerisinde kurulabiliyor. 

Öldürücü Pandemik veya bulaşıcı enfeksiyon hastalıkları en gelişmiş ülkeler için bile bir kabustur. Covid-19 veya Koronavirüs görüldüğü gibi dünya genelinde en küçük devletten en büyüğüne kadar panik ve ekonomik kaos yaratmıştır. Dünyada hiçbir ülkenin sağlık hizmetleri geniş çaplı bir pandemik için hazırlıklı değildir ve de öyle bir kapasiteleri de yoktur. Koronavirüs COVID-19 yine göstermiştir ki bir pandemik sadece sağlık hizmetlerinin kapasitesine sınırlılık getirmiyor. Ayrıca ölüm tehlikesi bütün ekonomiyi etkiliyor ve yaşamı donduruyor. 

Koronavirüs tehlikesi iş yerlerini kapattırıp insanları işsiz bırakırken en gelişmiş ülkeler sayılan ABD, İngiltere, Almanya ve Fransa ilk aşamada her biri 1 Trilyon harcamayı göze aldı ki ekonomik sistemler çökmesin ve normal yasam devam edebilsin diye. 

Dünyada hiç daha önce böyle bir şey görülmemiştir. Bu büyük sorun insanlığın zihinsel sağlığını da önümüzdeki yıllarda ne şekilde etkileyeceğini şimdiden kestirmek imkansızıdır. Fakat, belli olan şudur ki dünya bir daha eskisi gibi olmayacaktır. Ulusal ve global politik ve ekonomik sistemler çok büyük derecede değişecektir.

 
Etiketler: Dünya, bir, daha, eskisi, gibi, olmayacaktır.,
Yorumlar
Yazarlar
Ulusal Gazeteler
Alıntı Yazarlar
Sayfalar
Nöbetçi Eczane


Nöbetçi eczanlerle ilgili detaylı bilgi için lütfen tıklayın.

Arşiv
Haber Yazılımı