Sığınak, yaşamsal bir gereksinimdir…
1963 sonrası, çok ilkel, her aileye göre küçük sığınaklar yapıldığını anımsarım.
Biz gerçek anlamda savaşı 1974’te yaşadık.
İnşaatı büyük ölçüde tamamlanan Dr. Burhan Nalbantoğlu Hastanesi’nin bodrum katları sığınak olarak değerlendirildi o zaman. Sonrasında sığınaklarla ilgili değişik düzenlemeler yapıldı.
Sığınak katkı payı günlük dilimize girdi. Sonuç…
Sığınağın, yaşamsal bir gereksinim olduğunu bildik, ama bilmemize rağmen kılımızı doğru dürüst kıpırdatmadık.
***
Geçtiğimiz günlerde CNNTürk’te haber akışı içinde sığınak konusunun ele alındığını gördüm.
İlgimi çekti. İzledim.
Hamas’ın 7 Ekim 2023’te İsrail’e füze saldırısı, sanki de korkunç bir savaşın işaret fişeği gibiydi.
İsrail karşı saldırı başlattı.
Orantısız İsrail saldırılarıyla, bir savaştan öte bir soykırım yaşanıyor.
İsrail’in huzuru kaçtı ama İsrail’in can kaybı sınırlı. Gazze’de yaşamını yitirenlerin sayısı 65 bin dolayında.
İran’ın İsrail’e yönelik füze saldırısında can kaybı yok denecek kadar az oldu? Neden?
Nedeni çok açık. İsrail’de neredeyse tüm İsraillilere yetecek kadar nitelikli sığınak var.
***
7 Ekim 2023’ten günümüze savaş yaşanan bölgede, İsrail’in sığınak alt yapısı doğal olarak bölge ülkelerinde kapsamlı sığınak projelerini gündeme getirdi.
CNNTürk’teki programda İstanbul Şişli Bölgesinde Emrullah Turanlı tarafından yapımını devam eden mega büyüklükteki inşaatın sığınak özellikleri de gündeme geldi.
Emrullah Turanlı, oldukça net anlattı. İnşaatın bütününde gerektiğinde sığınak olarak kullanılabilecek 450 bin metrekare eksi alan var. Eksi katların üzerinde de bir buçuk metre yüksekliğinde toprak bulunuyor. Ambar ve otopark olarak kullanılabilecek bu kapalı alanların, sağlamlığı, mevcut silah teknolojisi dirençli, dayanıklı. Sığınak olarak kullanılma durumu söz konusu olursa 400 bin kişiye, yüksek konforla barınma imkanı verecek.
***
Ekrana yansıyan ne olursa olsun, konuyu bize yönlendirerek değerlendirme alışkanlığı olanlardanım.
Bu konuyu da düşündüm. Düşünmekle kalmadım yetkili kabul ettiklerime de seslendiriyorum.
***
Bölgemiz sıcak gelişmelerin, savaşların olduğu bir bölge.
İran, İsrail’e füze saldırısı düzenlediğinde, Kıbrıs’tan füzelerin, gecenin karanlığını yırtarak süzüldüğünü hep birlikte izledik.
Özellikle Güney Kıbrıs’ta, İngiliz Üslerine ek İsrail yanlısı ABD, Fransa gibi ülkeleri sağlanan askeri üs olanakları adamızı hedef haline getirdi.
Bir gün başımıza füze yağar mı? Yok, öyle bir risk, diyemez kimse.
Pek çok neden, KKTC’de bir an önce ciddi bir sığınak politikasının şart olduğunu işaret ediyor.
Bütünlüklü bir projeyle, insanlarımızın sığınak gereksinimini hazır hale getirmek mümkündür.
Uygun yerlere sığınaklar yapılıp, kapıları kitlenmemeli elbette.
Otopark, depo, spor salonu, eğlence mekanı olarak da değerlendirilebilecek projeler, acil durumda sığınak olarak kullanılabilir. Yüksek binaların, zemin altı, eksi katları sığınak amaçlı olarak da inşa edilebileceği gibi, kamuya ait alanların, zeminleri yeşil alan olarak kullanılabilirken, zemin altında yine barışta ve savaşta farklı amaçlarla kullanılabilecek, sığınaklar yapılabilir.
Sığınak konusu KKTC’de çok acil mi?
Bölgemizdeki gelişmeler gösterdi ki, savaşın kapımızı ne zaman çalabileceği hiç belli değil.
Böyle olduğu için de bir an önce kısa, orta ve uzun vadeli projelerle harekete geçilmeli.
Türkiye ve dünyada başarılı örnekler incelenirse, deneme ve yanılma olmadan yol alınabilir.
***
Bu konuyla birlikte, bizde, modern, sağlıklı yaşam için kentsel dönüşüm konuşulabilir mi?
Evet.
Çok uzağa gitmeden bir kaç işaret… Lefkoşa’da Belediye Evleri, Kızılay arkası Göçmen evleri, Göçmenköy’deki eski göçmen evleri.
Bu yerlerde konut sahiplerinin de kazançlı olacağı dönüşüm projeleri masaya konulup konuşulmalı.
O projelerde sığınaklar da örnek olacak şekilde var edilmeli…
Konuyu dürttüm. Uzman olanların görüşlerini merak ediyorum.
