Sıcak hava antidepresan kullananlar için neden tehlikeli?
Antidepresan kullananlar için aşırı sıcak hava yorucu olabiliyor. Kuzey yarımkürede şu sıralar sık sık 40 dereceye varan olağanüstü sıcaklıklar görüldüğü için bu kişilerin çok daha dikkatli olması gerekiyor.
İngiltere’deki pratisyen hekimler birliği Royal College of General Practitioners’ın Başkanı Victoria Tzortziou Brown, konuyla ilgili şu uyarıyı yapıyor:
“Bazı antidepresanlar vücudun ısıyı nasıl düzenlediğini ve nasıl terlediğinizi etkileyebilir. Bu da bazı insanların sıcak havalarda kendilerini hasta hissetmeye daha yatkın olduğu anlamına gelir. Belirtiler arasında baş dönmesi, mide bulantısı, baş ağrısı, yorgunluk ve dehidrasyon yer alıyor.”
Termometreler 30 dereceye yaklaştığında ben de bundan payımı alıyorum. Sıcakla ilgili sorunlarım, yaklaşık iki yıl önce konulan depresyon teşhisiyle birlikte antidepresan kullanmaya başlamamdan bu yana belirgin biçimde arttı. Sertralin ve amitriptilin kronik ağrılarıma iyi geliyor. Ama aynı zamanda yaz aylarını benim için keyifli olmaktan çıkarıyor.
Arkadaşlarla parkta piknik yapmak mı? Nazik davetiniz için teşekkürler ama gelemem. Çünkü yatak ya da kanepede uzanmak dışında yaptığım her şey başımı döndürüyor. Üstelik karartılmış evimde, yüzüme doğru çalışan bir vantilatörle otururken bile. Hatta sıcaklık 25 derece olduğunda bile çoğu zaman ofise sırılsıklam ter içinde varıyorum. Baş ağrısı ve sürekli bitkinlik, başkaları için bronz ten ve güneşte içilen kokteyller neyse, benim için yazın o kadar ayrılmaz parçası.
Antidepresan sıcak hassasiyetini neden artırıyor?
Birçok farklı antidepresan, vücudumuzun sıcakla başa çıkma becerisini etkiliyor. Bunlar arasında sertralin gibi “seçici serotonin geri alım inhibitörleri” ya da İngilizce kısaltmasıyla SSRI’lar ve amitriptilin gibi trisiklik (üç halkalı) antidepresanlar da yer alıyor. Bu ilaçlar, beyinde vücut sıcaklığından da sorumlu olan hipotalamus üzerinde etkili oluyor.
Bunun olası sonuçlarından biri, vücudun sıcaklığını artık iyi düzenleyememesi. Bu da kas kramplarına, bayılmaya, sıcak bitkinliğine ve hatta sıcak çarpmasına yol açabiliyor. Ayrıca antidepresanlar, vücut sıvıya ihtiyaç duymaya devam etse bile susama hissini azaltabiliyor ya da cildi güneşin zararlarına karşı daha hassas hâle getirebiliyor.
İngiliz Psikiyatristler Koleji Royal College of Psychiatrists’ten Daniel Harwood, bu tarz ilaçlar kullananlar için şu bilgiyi veriyor:
“Bu ilaçlardan bazıları, yani antidepresanlar ve antipsikotikler, vücudun serin ve yeterince sıvı almış hâlde kalmasını zorlaştırıyor. Bu nedenle yeterince su içmeye ve sıcaktan uzak durmaya dikkat etmek gerekir. Özellikle dehidrasyon sorun olabilir, çünkü bu durumda vücut bazı ilaçların etkilerine daha güçlü tepki verebilir.”
Bazı ilaçlar terlemeyi artırıyor mu?
Evet, antidepresanlar ne kadar terlediğimizi etkiliyor. Ancak bu etki tek yönde değil. Trisiklik antidepresanlar ter üretimini azaltabiliyor. Sertralin ise yol açtığı terleme ataklarıyla biliniyor.
Bir kullanıcı, Reddit adlı çevrim içi platformda sertralin ve sıcakla ilgili bir paylaşımın altına, “Gölgelik barınağı olmayan bir çiftlik hayvanı gibi terliyorum” yorumunu yazıyor.
Başka bir kullanıcı, “Sıcak hava dalgaları zaten berbat ama bu yıl sertralin kullanmaya başladığımdan beri durum çok daha kötüleşti” diyor. Aynı kullanıcı, “Ne giyersem giyeyim, ne yaparsam yapayım, eriyormuşum gibi hissediyorum” diyor.
Haziran 2026 tarihli bir başka paylaşımda ise yalnızca şu ifade yer alıyor:
“Sürekli o kadar fena sıcaklıyorum ki. Zoloft (sertralinin ABD’deki marka adı) kullanmaya başladığımdan beri bu durum gerçekten adeta felç edici hale geldi.”
Sıcak diye antidepresana ara vermeyin!
Aşırı terleme, tekrarlayan döküntüler, yani halk arasında “isilik” olarak bilinen durum, ve gerçekten felç edici ölçüde yorgunluk… Yazın sonunda bitmesini şimdiden sabırsızlıkla bekliyorum. Ancak insan kaynaklı iklim değişikliği nedeniyle gelecekte yüksek sıcaklıklar giderek daha sık yaşanacak. Avrupa, en hızlı ısınan kıta.
Peki antidepresanlara ihtiyaç duyan insanlar sıcak havalarda kendilerini nasıl koruyabilir?
Pratisyen hekimler birliği başkanı Victoria Tzortziou Brown’un önerileri şöyle:
“En önemlisi şu: İlaçlara kesinlikle doktora danışmadan ara verilmemelii ya da doktor tavsiyesi olmadan doz değiştirilmemeli. Antidepresanların aniden kesilmesi yoksunluk belirtilerine yol açabilir ve fiziksel ile ruhsal sağlık üzerinde etkileri olabilir. Sıcak hava ve sağlık konusunda genel olarak ne öneriyorsak aynısını öneriyoruz: Bol sıvı alın ve mümkün olduğunca doğrudan güneş ışığında kalmayın.”
Psikiyatrist Daniel Harwood da herkese, özellikle de ruhsal hastalıkları olan kişilere, mümkün olduğunca serin yerlerde kalmayı ve bol sıvı tüketmeyi tavsiye ettiğini söylüyor:
“Bol güneş kremi sürün ve günün en sıcak saatlerinde dışarı çıkmaktan kaçının.”
Ağır fiziksel şikâyetler ya da daha önce yaşanmamış ruhsal belirtiler ortaya çıkarsa mutlaka yardım alınmalı.
Neyse ki bende şimdiye kadar durum bu kadar ağır değil. Terlemeye devam ediyor ve sonbaharın başlamasını özlemle bekliyorum.
